LIFO là gì? Giới thiệu 4 loại kệ ứng dụng phương pháp LIFO

Phương pháp LIFO được áp dụng phổ biến trong lĩnh vực kho vận và quản lý hàng tồn, nhờ khả năng tối ưu thời gian xuất nhập hàng và tiết kiệm chi phí vận hành. Phương pháp này đặc biệt phù hợp với các sản phẩm không có hạn sử dụng, giá trị không bị giảm sút theo thời gian như vật liệu xây dựng (gạch, cát, than đá). Vậy LIFO là gì và có ưu nhược điểm như thế nào? Hãy cùng Rackcosmo khám phá chi tiết trong bài viết dưới đây!

LIFO là gì?

LIFO (Last In First Out) là phương pháp tính giá vốn và quản lý hàng tồn kho dựa trên nguyên tắc “nhập sau – xuất trước”. Theo phương pháp này, những lô hàng được nhập kho gần nhất sẽ được ưu tiên xuất trước, còn các sản phẩm tồn kho lâu hơn sẽ được giữ lại sau cùng.

Phương pháp LIFO phù hợp với doanh nghiệp sản xuất hoặc kho hàng công nghiệp cần luân chuyển hàng hóa nhanh, ít bị ảnh hưởng bởi hạn sử dụng như sắt thép, xi măng, cát, nhựa, gỗ hoặc các loại nguyên vật liệu xây dựng.

Trong bối cảnh giá nguyên vật liệu tăng theo thời gian do lạm phát hoặc biến động thị trường, chi phí đầu vào của doanh nghiệp thường tăng dần qua các kỳ nhập hàng. Áp dụng LIFO đồng nghĩa doanh nghiệp sẽ tính giá vốn dựa trên những lô hàng mới nhập, có giá cao hơn. Nhờ đó, giá vốn hàng bán tăng, giá trị hàng tồn kho cuối kỳ giảm và lợi nhuận kế toán giảm. Từ đó, số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp cũng giảm theo.

Ví dụ: 

Giả sử doanh nghiệp nhập hai lô nguyên liệu:

• Lô 1: 3.000 đơn vị với giá 100.000 VNĐ/đơn vị.
• Lô 2: 2.000 đơn vị với giá 150.000 VNĐ/đơn vị.

Trong kỳ, doanh nghiệp bán ra 4.000 đơn vị sản phẩm.

• Giá vốn hàng bán theo phương pháp LIFO (Nhập sau, Xuất trước):

2.000 × 150.000 + 2.000 × 100.000 = 500.000.000 VNĐ

• Giá vốn bán theo phương pháp FIFO (Nhập trước, Xuất trước):

3.000 × 100.000 + 1.000 × 150.000 = 450.000.000 VNĐ

Như vậy, LIFO làm giá vốn tăng, giúp doanh nghiệp giảm số thuế thu nhập phải nộp.

Ưu điểm và hạn chế của phương pháp LIFO

Phương pháp LIFO được ứng dụng trong nhiều kho bãi nhờ một số ưu điểm nổi bật sau: 

• Điều chỉnh giá thành theo chi phí thực tế mới nhất: Khi chi phí sản xuất hoặc nhập hàng tăng, phương pháp LIFO giúp phản ánh giá vốn gần với chi phí hiện tại.
• Giảm gánh nặng thuế doanh nghiệp: Trong thời kỳ giá cả tăng cao, giá vốn hàng bán được tính theo lô hàng nhập gần nhất, thường có chi phí cao hơn. Lợi nhuận gộp vì thế giảm, kéo theo số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp cũng giảm.
• Phản ánh dữ liệu tài chính sát với thị trường: Việc sử dụng chi phí gần nhất để tính toán giúp báo cáo tài chính thể hiện trung thực tình hình biến động giá hàng hóa. LIFO tạo sự đồng nhất giữa doanh thu và chi phí tại cùng một thời điểm, giúp doanh nghiệp dễ dàng phân tích hiệu quả hoạt động.
• Mang lại trải nghiệm tốt hơn cho khách hàng: Khi các sản phẩm mới được ưu tiên xuất kho trước, khách hàng sẽ nhận được hàng hóa mới nhất, chất lượng tốt nhất.
• Phù hợp với một số mô hình lưu kho nhất định: Trong những kho hàng có cách xếp chồng thẳng đứng hoặc khu vực lưu trữ có giới hạn, LIFO giúp luân chuyển hàng hóa nhanh chóng và thuận tiện hơn. Phương pháp này phù hợp với ngành vật liệu xây dựng, công nghiệp nặng hoặc kho chứa hàng dạng khối.

Bên cạnh ưu điểm, phương pháp LIFO cũng tồn tại một số nhược điểm mà doanh nghiệp cần lưu ý như:

• Không tương thích với chuẩn mực kế toán quốc tế (IFRS): Phương pháp LIFO không được chấp nhận trong nhiều hệ thống kế toán quốc tế. Do đó, doanh nghiệp áp dụng LIFO có thể gặp khó khăn khi lập báo cáo tài chính hoặc làm việc với đối tác nước ngoài.
• Giá trị hàng tồn kho bị đánh giá thấp: Vì hàng tồn được tính theo chi phí nhập cũ, giá trị ghi nhận trên bảng cân đối kế toán thấp hơn thực tế.
• Dễ chịu ảnh hưởng bởi lạm phát: Trong giai đoạn giá tăng mạnh, LIFO có thể làm giảm lợi nhuận báo cáo, ảnh hưởng đến việc thu hút đầu tư và giá cổ phiếu. Ngoài ra, phương pháp này phức tạp hơn trong quản lý, đòi hỏi hệ thống kế toán chính xác và nhân sự có chuyên môn cao để tránh sai sót khi tính toán.

So sánh phương pháp LIFO và phương pháp FIFO

Việc lựa chọn phương pháp tính giá hàng tồn kho phụ thuộc vào đặc điểm hàng hóa, ngành nghề và mục tiêu tài chính. Doanh nghiệp có thể tham khảo bảng so sánh sau để xác định phương pháp phù hợp:

Vậy khi nào nên áp dụng phương pháp LIFO hoặc FIFO?

• Sử dụng phương pháp FIFO khi hàng hóa có hạn sử dụng hoặc dễ hư hỏng: FIFO giúp đảm bảo hàng nhập trước được xuất ra trước, tránh tình trạng hàng tồn quá hạn hoặc giảm chất lượng. Phương pháp này đặc biệt phù hợp với ngành thực phẩm, dược phẩm, mỹ phẩm hoặc các sản phẩm có vòng đời ngắn.
• Ưu tiên phương pháp LIFO khi cần tiết kiệm không gian và chi phí lưu kho: LIFO thích hợp cho các loại hàng hóa bền, có giá biến động hoặc không bị ảnh hưởng bởi thời gian lưu trữ như kim loại, gỗ, vật liệu xây dựng.
• Kết hợp cả hai phương pháp trong kho quy mô lớn: Với hệ thống lưu trữ lớn, doanh nghiệp có thể linh hoạt bố trí khu vực riêng cho từng nguyên tắc. Ví dụ: khu chứa hàng tiêu hao áp dụng FIFO, trong khi khu lưu trữ vật liệu công nghiệp áp dụng LIFO.

4 loại kệ kho hàng áp dụng phương pháp LIFO

Để đảm bảo quá trình xuất hàng theo phương pháp LIFO diễn ra trơn tru, doanh nghiệp có thể tham khảo 4 loại kệ kho phổ biến sau:

Kệ Double Deep

Kệ Double Deep gồm hai dãy Selective ghép lưng, giúp tăng gần gấp đôi khả năng lưu trữ so với kệ thông thường. Kệ có cấu trúc chắc chắn, có thể chịu tải từ 500 – 2000kg, phù hợp cho kho hàng nặng, kho lạnh hoặc nhà máy sản xuất. Toàn bộ hệ thống kệ được lắp ghép bằng bulong, dễ tháo lắp và điều chỉnh độ cao.

Kệ vận hành theo nguyên tắc LIFO. Xe nâng reach truck có càng kéo dài sẽ đặt pallet đầu tiên vào sâu bên trong, sau đó lần lượt xếp các pallet khác ra ngoài. Khi xuất hàng, pallet ngoài cùng được lấy trước, sau đó mới đến pallet bên trong.

Kệ Drive-in

Kệ Drive-In được thiết kế với đường ray dẫn hướng giúp xe nâng di chuyển trực tiếp vào dãy kệ để đặt pallet. Kệ thích hợp cho kho hàng có mật độ lưu trữ cao, đặc biệt trong ngành thực phẩm, hóa chất và công nghiệp lạnh. Kệ có tải trọng 500 – 1000kg/tầng, chi phí đầu tư thấp và dễ mở rộng thêm module hoặc gắn cảm biến an toàn.

Kệ hoạt động theo nguyên tắc LIFO, hàng nhập sau sẽ được xuất trước. Xe nâng ra vào cùng một lối để sắp xếp hoặc lấy hàng, tối ưu diện tích và giảm số lối đi trong kho.

Hệ thống kệ Shuttle

Kệ Shuttle ứng dụng robot con thoi di chuyển pallet trên đường ray, được điều khiển bằng remote hoặc kết nối máy tính. Kệ tận dụng tới 80% diện tích kho, phù hợp cho trung tâm logistics hoặc kho lạnh lớn. Robot di chuyển với tốc độ khoảng 35m/phút, đảm bảo thao tác nhanh, chính xác và giảm hư hại hàng hóa.

Khi xuất hàng, robot lấy pallet từ sâu bên trong đưa ra ngoài cho xe nâng nhận. Kệ vận hành hoàn toàn theo nguyên tắc LIFO.

Kệ Push Back

Kệ Push Back có chiều sâu chứa từ 2 – 5 pallet mỗi dãy, giúp tăng mật độ lưu trữ và giảm diện tích lối đi. Kệ có cấu tạo bằng thép sơn tĩnh điện hoặc mạ kẽm, chịu tải 500 – 2000kg/pallet, có hệ thống xe trượt tự động dịch chuyển trên ray nghiêng và hệ thống dạng module linh hoạt, dễ mở rộng và bảo trì.

Kệ hoạt động theo nguyên tắc LIFO. Khi nhập hàng, pallet mới đẩy pallet cũ trượt sâu vào trong. Khi xuất hàng, pallet ngoài cùng được lấy trước, các pallet còn lại tự trượt ra ngoài nhờ độ dốc ray.

Cách bố trí kệ kho với phương pháp LIFO đúng cách

Để phương pháp LIFO phát huy hiệu quả trong quản lý hàng tồn, doanh nghiệp có thể thực hiện bố trí kệ theo 5 bước sau:

Bước 1: Đánh giá và chuẩn bị cơ sở hạ tầng kho hàng

• Xác định không gian phù hợp: Đảm bảo diện tích kho đủ rộng để phân loại và sắp xếp hàng hóa theo thứ tự nhập – xuất.
• Phân khu lưu trữ theo thời gian: Bố trí khu vực riêng cho từng nhóm hàng dựa trên ngày nhập, hỗ trợ việc xuất kho đúng trình tự.
• Thiết kế quy trình vận hành: Xây dựng luồng di chuyển hàng hóa hợp lý để hàng nhập trước được ưu tiên xuất trước, giảm rủi ro tồn kho lâu ngày.

Bước 2: Dán nhãn sản phẩm rõ ràng

• Ghi rõ ngày nhập kho: Mỗi lô hàng cần có tem nhãn thể hiện chính xác ngày nhập để dễ dàng phân biệt thứ tự.
• Ứng dụng công nghệ mã vạch hoặc QR Code: Tích hợp quét tự động giúp việc kiểm soát, truy xuất và nhập – xuất trở nên nhanh chóng và chính xác.
• Thể hiện thông tin đầy đủ: Nhãn cần có ngày nhập, hạn sử dụng và các thông số cần thiết khác, trình bày rõ ràng, dễ đọc.

Bước 3: Cập nhật hệ thống quản lý kho và kế toán

• Chọn phần mềm quản lý phù hợp: Ưu tiên hệ thống có chức năng LIFO để tự động hóa quá trình theo dõi luân chuyển hàng hóa.
• Đồng bộ với phần mềm kế toán: Đảm bảo giá vốn hàng bán (COGS) được tính đúng theo LIFO, phản ánh chính xác giá trị tồn kho.
• Đào tạo nhân sự: Hướng dẫn đội ngũ vận hành phần mềm để duy trì quy trình quản lý kho mạch lạc và thống nhất.

Bước 4: Dịch chuyển và kiểm soát hàng tồn kho

• Rà soát định kỳ: Kiểm tra tình trạng hàng tồn để xác định các sản phẩm đã lưu kho lâu, đưa ra khu vực dễ xuất.
• Bố trí lại hàng hóa: Đặt hàng mới nhập phía sau, hàng cũ ở phía trước để đảm bảo nguyên tắc “nhập trước – xuất trước”.
• Xử lý hàng tồn đọng: Áp dụng biện pháp như khuyến mãi, giảm giá hoặc thanh lý để hạn chế hư hỏng và giảm thiểu lãng phí.

Bước 5: Thiết lập quy trình kiểm kê và xuất kho

• Kiểm kê định kỳ: Tổ chức kiểm tra thường xuyên số lượng, chất lượng hàng hóa nhằm đảm bảo tuân thủ LIFO.
• Ghi nhận nhập – xuất chính xác: Theo dõi chi tiết ngày nhập và ngày xuất từng lô hàng để đảm bảo đúng thứ tự luân chuyển.
• Xuất kho theo lô nhập: Yêu cầu nhân viên xuất hàng theo đúng lô hàng nhập trước, đặc biệt quan trọng với sản phẩm có hạn sử dụng.

4 lưu ý khi sử dụng giải pháp lưu trữ kho hàng ứng dụng phương pháp LIFO

Khi triển khai lưu trữ hàng hóa theo phương pháp LIFO, doanh nghiệp cần chú trọng đến một số yếu tố để duy trì hiệu quả hoạt động và đảm bảo an toàn:

• Bố trí sẵn đội ngũ và phương tiện bốc dỡ: Do hàng hóa được xếp sâu bên trong và xuất theo thứ tự ngược, doanh nghiệp cần có đội ngũ bốc xếp chuyên nghiệp cùng xe nâng hoặc thiết bị hỗ trợ phù hợp để đảm bảo quá trình xuất – nhập diễn ra nhanh chóng và an toàn.
• Chọn kho có kết cấu kiên cố: Kho hàng cần được xây dựng vững chắc, đảm bảo an toàn cho việc lưu trữ hàng hóa trong thời gian dài. Khu vực lưu trữ phải cố định, hạn chế di chuyển hoặc thay đổi cấu trúc thường xuyên.
• Kiểm tra hàng hóa định kỳ: Hàng lưu kho lâu ngày có thể gặp rủi ro về chất lượng hoặc hao hụt. Việc kiểm tra thường xuyên giúp phát hiện sớm các vấn đề và duy trì tình trạng hàng hóa ổn định.
• Thiết kế hệ thống kệ và lối đi hợp lý: Doanh nghiệp nên lựa chọn loại kệ phù hợp để tăng độ an toàn cho hàng hóa, đồng thời bố trí lối đi đủ rộng cho xe nâng di chuyển.

Rackcosmo – Địa chỉ thiết kế kho hàng lưu trữ LIFO uy tín

Rackcosmo là thương hiệu thuộc Công ty Cổ phần Vũ Trụ, chuyên cung cấp giải pháp giá kệ kho hàng và kệ trưng bày toàn diện cho doanh nghiệp. Rackcosmo mang đến những sản phẩm đạt tiêu chuẩn về độ bền, tính thẩm mỹ và công năng sử dụng.

Khi lựa chọn sản phẩm và dịch vụ của Rackcosmo, quý khách sẽ nhận được một số lợi ích nổi bật như:

• Chất lượng vượt trội, thẩm mỹ cao: Tất cả sản phẩm kệ của Rackcosmo được sản xuất trực tiếp tại nhà máy với quy trình kiểm soát nghiêm ngặt.
• Giá thành cạnh tranh: Nhờ mô hình sản xuất khép kín và không qua trung gian, Rackcosmo mang đến sản phẩm chất lượng cao với chi phí tối ưu, phù hợp với nhiều phân khúc doanh nghiệp.
• Thiết kế đa dạng và linh hoạt: Bộ sưu tập kệ phong phú về kích thước, kiểu dáng và tải trọng, đáp ứng nhu cầu sử dụng cho mọi quy mô.
• Dịch vụ trọn gói chuyên nghiệp: Rackcosmo cung cấp giải pháp toàn diện gồm khảo sát thực tế, tư vấn bố trí layout, thiết kế, thi công, lắp đặt kệ. Quy trình triển khai nhanh gọn, đảm bảo tối ưu không gian lưu trữ và nâng cao hiệu suất vận hành.
• Chính sách bảo hành dài hạn: Mỗi dòng sản phẩm được áp dụng chế độ bảo hành rõ ràng, có thể kéo dài đến 10 năm. Doanh nghiệp có thể yên tâm sử dụng mà không lo phát sinh chi phí bảo trì trong thời gian dài.

Bảng giá tham khảo một số loại kệ kho hàng áp dụng phương pháp LIFO:

Phương pháp LIFO đang được nhiều doanh nghiệp lựa chọn nhờ khả năng tối ưu không gian lưu trữ và rút ngắn thời gian xuất nhập hàng hóa. Khi hiểu rõ LIFO là gì và biết cách áp dụng đúng, doanh nghiệp có thể nâng cao hiệu suất vận hành, kiểm soát tồn kho hiệu quả hơn. Nếu quý khách đang tìm kiếm giải pháp thiết kế kho hàng ứng dụng phương pháp LIFO chất lượng, bền vững và phù hợp với nhu cầu thực tế, hãy liên hệ ngay với Rackcosmo!

Tại Rackcosmo, chúng tôi không chỉ bán kệ, chúng tôi thiết kế giải pháp lưu trữ hiệu quả, thông minh và an toàn cho từng doanh nghiệp.

• Trụ sở: Tầng 7, Tòa nhà An Phú, Số 24 Hoàng Quốc Việt, Phường Nghĩa Đô, TP. Hà Nội.
• Điện thoại: 0932.488.998
• Email: sales@cosmovina.com.vn